Winnie, onze Product Manager voor Afrika, heeft veel door Oost-Afrika gereisd. Maar pas toen ze tijdens een gorillatrekking in Oeganda de dragers ontmoette, werd ze echt op de proef gesteld en moest ze haar koppigheid onder ogen zien. Lees hieronder haar reisverslag over de ongelooflijke dragers in Bwindi Impenetrable National Park in Oeganda.
Het is een beetje gênant om toe te geven, maar ik ben echt vergeten hoe hij heette. Mijn drager.
Wat ik me wél herinner, is dat ik er vóór mijn vertrek naar Oeganda absoluut van overtuigd was dat ik geen drager nodig zou hebben tijdens mijn gorillatrekking in de bossen van het Nationaal Park Bwindi Impenetrable Forest. Echt niet dat ik iemand zou betalen om mijn rugzak te dragen. Ik heb de Alpen doorkruist en ben, al zeg ik het zelf, prima in staat om mijn eigen rugzak te dragen.
Toen we Bwindi binnenreden, vertelde onze chauffeur-gids ons over de toegangspoorten.
Toen het nationale park in 1991 werd opgericht, was het aantal berggorilla’s heel erg laag. Naar schatting waren er nog minder dan 300 in de bossen van Oeganda. Ter vergelijking: in de bossen leefden ongeveer 6.700 Batwa – een inheemse bevolkingsgroep die hier al duizenden jaren woonden.
In 1991 werd er heel anders aangekeken tegen nationale parken en natuurbescherming dan tegenwoordig. Internationale organisaties adviseerden de Oegandese regering destijds om een heel volk gedwongen te verplaatsen en een nationaal park op te richten. En dat is precies wat er gebeurde.
In 2021 oordeelde het Constitutionele Hof van Oeganda dat de gedwongen verplaatsing van het Batwa-volk onwettig was geweest en dat het Batwa-volk de oorspronkelijke eigenaren van de bossen in Bwindi zijn.
De paradox is natuurlijk dat het aantal berggorilla’s in Bwindi sinds 1991 is toegenomen en tegenwoordig rond de 450 dieren ligt.
Dit alles wist ik al voordat ik vertrok.
Ik wist ook heel goed dat de aanzienlijke kosten van een gorillavergunning NIET per se ten goede komen aan iedereen in de lokale gemeenschap. Een deel van het geld gaat inderdaad naar de vaste trackers van het park, de anti-stropersteams die de gorilla’s dag en nacht beschermen, en naar wegen, scholen en gezondheidsklinieken in de kleine lokale gemeenschappen. Maar er is niet voor iedereen werk. Onze chauffeur-gids herinnerde ons daaraan. Hij vertelde ons ook dat sommige dragers voormalige stropers waren, die nu in hun levensonderhoud voorzien door rugzakken te dragen en bezoekers door het soms bijna ondoordringbare woud te helpen.
Toch huurde ik een drager in. Aangeraden wordt om USD 15–20 te betalen. Dit bedrag betaalt u aan het einde en het is simpelweg een fooi, wat betekent dat de drager AL het geld rechtstreeks in eigen zak krijgt.
Mijn drager was waarschijnlijk een kop kleiner dan ik. Bovendien kwam hij aanzetten op rubberlaarzen. Heb je weleens geprobeerd om op rubberlaarzen een steile, modderige berghelling op te lopen?
Na een beetje heen-en-weergepraat werden we het erover eens dat ik mijn eigen rugzak waarschijnlijk wel kon dragen. Ook moesten we een paar ‘oefeningen’ doen waarbij ik echt geen helpende hand nodig had om over een omgevallen boomstam heen te komen. Gelukkig spreken de dragers redelijk goed Engels en raakten we aan de praat over onze families en het dagelijks leven. En toen stonden we plotseling op dat smalle pad langs de behoorlijk steile en erg modderige helling. De ‘echte’ gids wees naar een boom waaraan ik me kon vasthouden en zei: ‘Wat je ook doet, raak die boom daar niet aan – hij zit vol stekels. En blijf niet te lang stilstaan – er lopen trekmieren’ (een ongevaarlijke, maar enorme mier die bijt).
Ik moet er volledig verdwaald hebben uitgezien, want mijn drager (verdorie, ik weet zijn naam echt niet meer!) schoot op zijn rubberlaarzen over een pad dat ik absoluut niet kon zien. En daar stond hij dan, klaar om mijn hand te pakken en me over het smalle, modderige stuk te begeleiden – zonder doornen in mijn hand of safariamieren in mijn sokken.
Is het nodig om te zeggen dat ik mijn drager aan het einde van de reis iets meer dan 20 USD heb gegeven?
Winnie, Product Manager voor Afrika
Droomt u van een rondreis naar Oeganda, waar u de prachtige gorilla’s kunt zien en deze bijzondere dragers kunt ontmoeten?
