Natuur, cultuur en maki’s in Madagaskar

Vandaag vertrek je vanaf de door jou geselecteerde luchthaven met tussenlanding(en) onderweg. De reis gaat naar het prachtige Madagaskar, het grote rode eiland in de Indische Oceaan.

Bij aankomst in de hoofdstad van Madagaskar, Antananarivo, word je op de luchthaven opgewacht door onze lokale partner.

We raden je aan om geld te wisselen op de luchthaven. Onze partner kan je hierbij helpen, en ook als je een lokale simkaart wilt kopen.

Daarna word je teruggebracht naar het hotel. Je hebt één nacht in de hoofdstad voordat de reis de volgende dag echt van start gaat.

Daar lunch je in het hotel waar je verblijft, gevolgd door een bezoek aan de Rova van Antananarivo in de middag. De tocht gaat richting het oosten van Madagaskar en het prachtige nationale park Andasibe-Mantadia.

Onderweg stop je bij een klein reservaat, waar je kameleons kunt zien. Kijk hier uit naar de plaatselijke (wilde) boa’s, die je kunt vinden in de bomen bij de parkeerplaats.
Na een paar uur rijden door een heuvelachtig plateaulandschap met veel rijstvelden verandert het landschap. De heuvels worden hoger en de bossen dichter. Hier en daar kun je een glimp opvangen van de rivier onder in het dal.

In de loop van de middag kom je aan in nationaal park Andasibe-Mantadia, waar je voor de komende twee nachten incheckt in je hotel.

De kiem van het nationale park werd in 1970 geplant door de Fransen. Ze creëerden het Analamazoatra Special Reserve om het bos en de unieke biodiversiteit van het gebied te behouden. In 1989 werd naast het reservaat het nationaal park Mantadia opgericht en samen heten de twee gebieden nu nationaal park Andasibe-Mantadia.

De rest van de dag kun je vrij besteden, zodat je kunt genieten van het prachtige landschap rond de lodge.

Er wordt gezegd dat het geluk brengt om dicht bij de Indriidae te zijn, de grootste makisoort van Madagaskar. Vanochtend ga je op zoek naar geluk!

Samen met een lokale gids ga je wandelen in het nationale park op zoek naar de Indriidae-maki’s.

Indriidae-maki’s kunnen niet overleven in gevangenschap en de enige manier om hun voortbestaan te garanderen is door hun habitat te beschermen – en daar help je aan mee door het park te bezoeken, want de toegangsprijs voor het nationale park gaat naar gidsen, bosherstel enzovoort, en alleen al het feit dat je het park bezoekt is een stimulans voor het behoud en de uitbreiding ervan.

Je zult ze waarschijnlijk horen voordat je ze ziet. Hun roep is tot op 5 km afstand te horen en het geluid is zeer doordringend en absoluut magisch. Het is moeilijk om geen kippenvel te krijgen als ze beginnen te zingen. Het is bijna alsof ze direct na zonsopgang met hun doordringende zangstemmen controleren hoe het met ieder van hen gaat – of alles de hele nacht goed is verlopen.

Naast je gids gaat er vaak een ‘spotter’ mee op de ochtendexcursie. De spotter loopt vooruit en lokaliseert de Indriidae-families, waarna je door het bos loopt om ze te zien. Ze zitten meestal hoog in de bomen, waar ze de nacht hebben doorgebracht. Neem gerust een verrekijker mee zodat je hun harige armen kunt zien die zich met bijna mensachtige handen aan de takken vastklampen.

Zoals altijd met wilde dieren is er geen garantie dat je ze zult zien, maar Andasibe is een van de beste plekken in Madagaskar om de Indriidae-maki’s te zien.

Er zijn natuurlijk ook veel andere dieren in het nationale park. Je kunt het geluk hebben om halfmaki’s, sifaka’s, bruine maki’s, kameleons en een rijk vogelleven te zien.

Rond het middaguur keer je terug naar de lodge, waar de lunch wordt geserveerd. In de middag kun je ontspannen en misschien zelfs een korte wandeling maken in het nabijgelegen bos.

Bij zonsondergang vertrek je weer naar het nationale park samen met de lokale gids. Nu is het tijd om de nachtdieren te spotten, in het bijzonder de muismaki’s. Dit zijn kleine wezentjes – zo groot als een kleine muis – en ze springen snel en elegant tussen de takken van de bomen alsof het eekhoorns zijn. Het is geen wonder dat een van de soorten, Microcebus lehilahytsara, pas in 2005 werd ontdekt! Kijk ook uit naar wandelende takken, kikkers en kameleons.

Terug in de lodge wordt het diner geserveerd voordat een goede nachtrust wacht.

Na het ontbijt verlaat je Andasibe en ga je terug naar Tana. Hier lunch je in je hotel voor de sightseeingtour in de middag.

Hoewel Madagaskar nu een republiek is, heeft het land een lange geschiedenis van koningen en koninginnen, en Tana stond eeuwenlang centraal in dit verhaal.

De stad ligt in de centrale hooglanden van Madagaskar, waar het etnische Merina-volk woont. Tana werd in het begin van de 17e eeuw gesticht door de plaatselijke Merina-koning, koning Andrianjaka, en heette toen Analamanga. De koning verdreef een rivaliserende etnische groep en begon langzaam zijn koninkrijk op te bouwen. Aan het eind van de 17e eeuw werd de stad omgedoopt tot Antananarivo.

In 1787 slaagde de Merina-koning, Andrianampoinimerina, er door sluwe allianties en slimme politieke zetten in om het land onder zich te verenigen en de eerste koning van heel Madagaskar te worden.

Als je het paleis van de koningin bezoekt in plaats van het paleis van de koning, dan is dat omdat Madagaskar, ook al heeft koning Andrianampoinimerina het land verenigd, in veel grotere mate is gevormd door zijn koninginnen. 

De beroemdste van allemaal is koningin Ranavalona I, die regeerde van 1828 tot 1861. Ze werd ook wel de gekke koningin genoemd, en je kunt je erop verheugen vandaag meer over haar te horen! Je ontmoet ook de laatste koningin van het land, koningin Ranavalona III, die in ballingschap werd gestuurd toen de Fransen Madagaskar binnenvielen en koloniseerden aan het eind van de 19e eeuw.

Het paleis brandde enkele jaren geleden af, maar is nu herbouwd. De rondleiding is erg interessant en geeft een goed inzicht in de geschiedenis van Madagaskar.

Het uitzicht vanaf het paleis, dat bovenop de grootste heuvel van de stad ligt, is fenomenaal en geeft een heel goed overzicht over Tana.

De komende dagen bieden een echte roadtrip door de mooiste landschappen.

Het is een goed idee om jezelf te wapenen met een zekere mate van geduld als je op roadtrip gaat in Madagaskar. De wegen zijn van wisselende kwaliteit en zelfs op de beste snelwegen kun je een kapotte Mercedes-Benz vrachtwagen uit de tijd van de Fransen tegenkomen of een ossenkar die het verkeer ophoudt. “Mura mura” zoals ze in Madagaskar zeggen – rustig aan.

Je hebt een chauffeur-gids tot je beschikking en je reist in een goede en comfortabele auto (of bus – afhankelijk van het aantal personen) met airconditioning en goede vering, zodat je achterover kunt leunen en de indrukken kunt opsnuiven.

Welkom in wat in de volksmond – en heel begrijpelijk – het achtste continent van de wereld wordt genoemd!

Het is een ontmoeting tussen India of Bali en Afrika – totdat je regenwoud tegenkomt dat doet denken aan het nevelregenwoud in Costa Rica. Maar al snel baan je je een weg over de vlaktes van de Serengeti om in het noordwesten van Australië te belanden. Het voelt alsof alle andere werelddelen op de een of andere manier hun stempel hebben gedrukt op Madagaskar – met dit verschil dat 90% van de wilde dieren in Madagaskar nergens anders ter wereld te vinden is.

Vandaag rijd je voornamelijk door de centrale hooglanden. Er zijn hier rijstvelden, waaronder een aantal prachtige terrasvormige. Kijk naar beneden in het dal – zelfs het kleinste stukje is veranderd in een rijstveld, met ingenieus gegraven irrigatiekanalen die voor het benodigde water zorgen.

De alomtegenwoordige zeboes zullen je ook zeker opvallen. Ze lijken op de karakteristieke Indiase koe met een vette bult in de nek, maar de zeboe is niet heilig op dezelfde manier als in India. In Madagaskar mag je zeboe eten. Het vlees is heerlijk als het wordt bereid met veel tomaten, ui, knoflook en gember. Vraag naar ‘romazava’, dat met rijst wordt gegeten.

Er wordt wel eens gezegd dat de Malagassiërs wereldwijd tot degenen behoren die dagelijks de meeste rijst consumeren. Ze zijn er zelfs zo dol op dat ze de gekookte rijst, die altijd aankoekt op de bodem van de pan, nog even laten aanbranden voordat ze er thee op koken. De thee wordt dan gedronken bij een rijstmaaltijd. De smaak is een beetje vreemd – als een kruising tussen verbrande rijst en popcorn, maar dan in de vorm van thee. Dus nu ben je voldoende gewaarschuwd als je ‘ranovola’ aangeboden krijgt.

De eindbestemming van vandaag is Ambositra. Onderweg maak je een paar stops, waaronder een lunchstop in de stad Antsirabe, waar je later tijdens de reis gelukkig naar terugkeert.

De rit naar Ambositra duurt 7-8 uur, afhankelijk van hoe vaak je stopt en het verkeer.

Als je op tijd aankomt, moet je zeker een wandeling maken in Ambositra. De stad staat bekend om zijn houtsnijwerk en in de hoofdstraat vind je kleine werkplaatsen en winkeltjes, waar je demonstraties kunt bijwonen en koopwaar kunt kopen.

Je brengt één nacht door in Ambositra.

Je hebt een lange rit voor de boeg, dus je verlaat het hotel vroeg. Er zijn goede tankstations in Madagaskar, dus als je onderweg moet bijtanken, vraag dan gewoon aan je chauffeur-gids om te stoppen bij een tankstation met een goede kiosk.

Na ongeveer 4 uur rijden kom je aan in de stad Fianarantsoa, die ook wel de ‘poort naar het zuiden’ wordt genoemd. Het is maar iets meer dan 1½ uur rijden van Fianarantsoa naar Ambavalao, maar het landschap verandert enorm, van verzorgde rijstterrassen naar een woest landschap met indrukwekkende rotsformaties. Het zijn deze enorme veranderingen in het landschap binnen relatief korte afstanden die Madagaskar zo’n fantastisch land maken om in te reizen! Er is gewoon nooit een saai moment als je uit het raam kijkt.

Buiten Ambalavao bezoek je het wildreservaat Anja Reserve, waar je een zeer goede kans hebt om ringstaartmaki’s te zien.

Anja Reserve is een klein reservaat, maar het is een heel boeiend project. Verschillende lokale dorpen hebben hun krachten gebundeld om het reservaat te beschermen, dat alleen bezocht kan worden met een lokale gids. De inkomsten uit de bezoeken gaan naar de betrokken dorpen en helpen onder andere om de kinderen naar school te laten gaan, muskietennetten en bomen te planten – en om het reservaat in stand te houden en uit te breiden.

Vroeger kon je de maki’s voeren, maar dat is niet meer toegestaan. Het betekent wel dat de oudere maki’s tam zijn, dus het is mogelijk om relatief dicht bij ze te komen voordat ze wat hoger de boomtoppen in klimmen. Het reservaat heeft de grootste concentratie ringstaartmaki’s van Madagaskar, dus de kans dat je de prachtige gestreepte staarten ziet is erg groot!

Naast de maki’s heeft het reservaat een prachtig rotslandschap, dat je kunt bewonderen tijdens een korte wandeling, en waar je ook een traditionele begraafplaats kunt zien die hoog op de rotsen ligt.

Vanaf Anja Reserve rijd je verder in zuidwestelijke richting en verandert het landschap opnieuw. Je rijdt door de bergen naar het stadje Ihosy – ongeveer twee uur rijden. Je bevindt je nu op een hooglandplateau, het Horombe Plateau, waar de Bara-stam woont.
Het Bara-volk is semi-nomadisch en – net als de Maasai in Oost-Afrika – een veevolk. Ze zijn zelfs zo gek op zeboes dat als een jongeman hoop wil hebben om te mogen trouwen, hij eerst een zeboe moet stelen en aan zijn toekomstige schoonfamilie moet laten zien.

Vanuit Ihosy is het iets meer dan een uur rijden naar de eindbestemming van deze dag, Ranohira. De reis gaat over de vlakten en het is begrijpelijk waarom de Bara’s hun vee hier naartoe drijven. Lange verlaten stukken kniehoog gras zover het oog reikt. Het lijkt bijna op een Oost-Afrikaanse savanne.

Wanneer de savanne plaatsmaakt voor een maanlandschap met de mooiste zandsteenrotsen, weet je dat je in nationaal park Isalo bent aangekomen.

Hier breng je de komende twee nachten door en vanavond (als het weer het toelaat) beleef je een magische zonsondergang boven Isalo.

Het landschap in nationaal park Isalo is adembenemend.

Ruige zandsteenformaties, diepe ravijnen, oases met iriserende, met palmen omzoomde meren en uitgestrekte vlakten. Isalo heeft het allemaal, en het is ook nog eens het beroemdste nationale park van Madagaskar.

Het 800 vierkante kilometer grote park heeft een unieke flora en fauna. Naast zes verschillende soorten maki’s, waaronder de ringstaartmaki en de sifika, vind je hier ook meer dan 100 verschillende vogelsoorten en een grote verscheidenheid aan reptielen en amfibieën, zoals hagedissen en kikkers.

Verschillende planten- en diersoorten komen alleen hier in het park voor, zoals de mooie olifantspoot, die met zijn felgele bloemen bijna op een mini-baobabboom lijkt.

Om de magie van Isalo compleet te maken, heeft de plek ook een enorme culturele betekenis voor het Bara-volk. Ze begraven hun doden in grotten hoog in de rotsen.

Vandaag is gereserveerd om Isalo te ervaren.

Er zijn verschillende wandelingen van verschillende lengtes en je beslist samen met je gids welke je gaat lopen. Je moet een redelijk geoefende wandelaar zijn om te gaan wandelen in Isalo. De paden zijn redelijk goed onderhouden, maar er zijn veel stijgingen en dalingen en ze kunnen soms smal zijn. Aan de andere kant heb je de mogelijkheid om een verkoelende duik te nemen in een van de prachtige natuurlijke poelen die in het park te vinden zijn, en je wordt beloond met de prachtigste natuur.

Na het ontbijt neem je afscheid van het prachtige Isalo en begin je aan de terugreis naar centraal Madagaskar.

Deze keer maak je een stop in de stad Fianarantsoa, waar je een paar dagen geleden doorheen bent gereden. De stad ligt op ongeveer 5 uur rijden van Isalo. Hier bezoek je een kleine plaatselijke zijdefabriek en bekijk je een demonstratie van het ongelooflijk langzame en arbeidsintensieve proces om zijde te maken. Je bezoekt ook de enige theeplantage van Madagaskar voordat de tocht verder gaat naar Ranomafana.

Het is iets meer dan 1½ uur rijden van Fianarantsoa naar je hotel in nationaal park Ranomafana.

Je verblijft twee nachten in het park en de rest van de middag kun je vrij besteden om te acclimatiseren aan het regenwoud. Het zal ongetwijfeld aanvoelen als een groot contrast om van het droge plateaulandschap van Isalo naar het vochtigere klimaat van Ranomafana te gaan.

Ranomafana maakt deel uit van de regenwouden van de Atsinanana, die op de UNESCO Werelderfgoedlijst van natuurgebieden staan.

De steile hellingen zijn bedekt met dicht regenwoud, de varens zijn zo groot als een mens, er groeit mos op de bomen en op veel plaatsen druppelt water over het pad, waardoor het stof in modder verandert. De biodiversiteit van Ranomafana is ongeëvenaard. Hier vind je 12 soorten maki’s, meer dan 100 soorten vogels, kameleons, kikkers, vlinders en zeldzame orchideeën.

De ochtend wordt besteed aan een begeleide wandeling in het park. Net als in Andasibe is er zowel een ‘spotter’ als een gids bij de excursie, en ook hier loopt de spotter van tevoren vooruit om de maki’s te zoeken. De gouden halfmaki is hier de hoofdattractie. Hij is zeldzaam en een van de meest bedreigde maki’s ter wereld. Hij werd voor het eerst ontdekt in 1986 en dat is ongelooflijk als je bedenkt dat hij iets meer dan een halve meter hoog is! De ontdekking leidde er direct toe dat Ranomafana een nationaal park werd – het werd gewoon duidelijk dat er iets moest gebeuren om de gouden halfmaki te redden.

Je moet een redelijk geoefende wandelaar zijn om de ochtendwandeling te maken. Het is op zich niet inspannend, maar vanwege het vochtige klimaat kunnen de paden modderig zijn en soms moet je je een weg banen door het dichte struikgewas om bij de bomen te komen waar de maki’s zitten. Aan de andere kant is de beloning enorm als je het kleine harige diertje ziet zitten knabbelen op zijn bamboestengel.

Ook zie je hier bijna gegarandeerd meer kameleons, kikkers, vogels en fascinerende natuur in het algemeen.

Tegen het einde van de ochtend ga je terug naar het hotel, waar de lunch wordt geserveerd en je kunt ontspannen.

Ranomafana betekent ‘heet water’ en verwijst naar alle warmwaterbronnen die in het gebied te vinden zijn. Je gaat ze vanmiddag ervaren. Er wordt gezegd dat ze genezende krachten hebben – en het warme water werkt in ieder geval ontspannend.

Terug in het hotel wacht het diner.

De rit gaat verder naar het noorden en de bestemming van vandaag is het charmante stadje Antsirabe, waar je doorheen bent gereden op weg van Tana naar Ambositra. De rit duurt 3 uur. Je ziet weer hoe het landschap enorm verandert binnen een relatief korte afstand – van regenwoud naar hoogland met de kenmerkende rijstvelden.

Eenmaal in de op twee na grootste stad van Madagaskar, Antsirabe, lunch je voordat je aan een riksjarit begint. Net als zijn grote zus Antananarivo heeft Antsirabe een rijke geschiedenis.

Antsirabe werd aan het eind van de 19e eeuw gesticht door Noorse missionarissen. Ze leerden de plaatselijke bewoners hoe ze bakstenen moesten maken. Hiervan profiteerden de Fransen tijdens de koloniale periode en er werden verschillende prominente gebouwen gebouwd; hotels, een postkantoor, een kathedraal en een prachtig stationsgebouw.

Net als alle andere steden in Madagaskar waar de Fransen aanwezig waren, is er een lange, brede boulevard in het centrum – en aan het einde van de boulevard vind je het treinstation, dat niet meer in gebruik is.

De rit met de riksja is een prachtige manier om de stad te ervaren en de rit voert langs een aantal van de meest opvallende koloniale gebouwen van de stad. Je bezoekt ook een aantal plaatselijke ambachtelijke werkplaatsen en winkels, met bijvoorbeeld een demonstratie van hoe een oude wasmachinemotor wordt omgebouwd tot een polijstinstrument voor het maken van lepels en sieraden van zeboehoorn.

Je dineert in je hotel en brengt één nacht door in Antsirabe.

Je vertrekt vroeg uit Antsirabe en keert terug naar Antanarivo. Afhankelijk van je terugreis is het mogelijk om een extra excursie in de hoofdstad te boeken.

Als je vlucht pas ‘s avonds laat is, regelt onze lokale partner dat je naar een hotel in de buurt van de luchthaven wordt gebracht, waar je kunt wachten tot het tijd is om naar de luchthaven te gaan. Hier kun je gebruik maken van het zwembad en een bad nemen, en het diner is bij de prijs inbegrepen. Het is ook mogelijk om een massage te boeken. Ruim voor vertrek word je met de shuttlebus van het hotel naar de luchthaven gebracht.

Het is ook mogelijk om een verlenging van je strandvakantie te kopen naar een van de prachtige strandbestemmingen van Madagaskar.

Je landt op de luchthaven van je keuze na een avontuurlijke reis.